એવિયેશન સેક્ટરમાં વધતા અકસ્માતો અને વિચિત્ર બનાવથી સમગ્ર ક્ષેત્ર પર જોખમ તોળાઈ રહ્યું છે. અમદાવાદ પ્લેન ક્રેશ પછીથી અકસ્માતોમાં વધારો થયો છે ત્યારે તાજેતરમાં દુબઈ-તેલ અવીવ ફ્લાઈટમાં પાઈલટે મોટું કાંડ કરી નાખ્યું હતું. ઇઝરાયલના તેલ અવીવ જનારી ફ્લાઈટને હાઈજેક કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો કે ક્રેશ કરવા અંગે હજુ પણ દરેક કલાકે અલગ અલગ રિપોર્ટ બહાર આવી રહ્યા છે. જોકે, હવે એવું કહેવાય છે કે ભારતીય પાઈલટ પર હુમલો કરવામાં આવ્યા પછી પણ તેને પ્રવાસીઓના જીવ બચાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. નવો રિપોર્ટ બહાર આવ્યા પછી દુબઈ ફ્લાઈટ સિક્યોરિટી અને ફ્લાઈટ સિક્યોરિટી સિસ્ટમ સામે પ્રશ્નો પણ ઊભા થયા છે.
રિપોર્ટ અનુસાર જે ફ્લાઈટને હાઈજેક કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો એ ફ્લાઈટને ક્રેશ કરાવી દેવાનું કાવતરૂ પણ હતું. ભારતીય પાયલટની બહાદૂરી, સાહસ અને સહનશીલતાને કારણે 180થી વધારે પ્રવાસીઓના જીવ બચી ગયા છે.
રિપોર્ટ અનુસાર પાઇલટને ઓમાનના પાયલટે ચાકુ મારી દીધુ હતું. આ ઘટના ચાલુ ફ્લાઈટ દરમિયાન બની હતી. ગંભીર રીતે ઈજા પામેલા પાઇલટે ઓમાનના પાઇલટનો સામનો કર્યો અને આગળનો હુમલો રોકવા માટેના પ્રયાસ પણ કર્યા હતા. આ વિમાનમાં કુલ 180 પ્રવાસીઓ બેઠા હતા. દુબઈથી તેલઅવીવ જતી ફ્લાઈટ ફ્લાઈ દુબઈની ફ્લાઈટને એ પાઇલટે લેન્ડ કરાવી જે ખરેખર ડ્યૂટી પર હતા જ નહીં. પણ આ પાઇલટ પ્રવાસીઓ સાથે સામાન્ય નાગરિકની જેમ પ્રવાસ કરી રહ્યા હતા.
રિપોર્ટમાંથી વિગત એવી પણ મળી રહી છે કે, ભારતીય પાઇલટ પર ચાકુથી હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. પણ પછી ભારતીય પાઇલટે પણ સામનો કર્યો હતો. આ વિમાનને ક્રેશ કરવાનું કાવતરૂ હતું પણ એવું થઈ શક્યું નહોતું. આ કારણે 180થી વધુ પ્રવાસીના જીવ બચી ગયા હતા, જેમાં મોટા ભાગના પ્રવાસી ઈઝરાયલના હતા. આ પ્રવાસીઓમાં 27 જેટલા બાળક પણ વિમાનમાં બેઠા હતા.
દુબઈથી ઈઝરાયલના પાટનગર તેલ અવીવ જઈ રહેલી ફ્લાઈદુબઈની ફ્લાઈટમાં પાઈલટ વચ્ચે મારામારીના બનાવ પછી ગણતરીની સેકન્ડમાં ફ્લાઈટ 14,300 ફૂટ નીચે આવ્યું હતું, પરંતુ એ વખતે ભારતીય કેપ્ટનની સૂઝબૂઝ કામ આવી હતી. સ્મિત મચ્છાર નામના પાઈલટે ફક્ત કોકપિટમાં થયેલી હિંસક મારામારી વખતે સહપાઈલટના હુમલાનો મુલાબલો કર્યો હતો, જ્યારે તેને ઝડપથી નીચે જઈ રહેલા વિમાનને પણ રોક્યું હતું. આ રિપોર્ટની બાબત વાયરલ થયા પછી સ્મિત મચ્છારની હિંમતની લોકો પ્રશંસા કરી રહ્યા છે. મચ્છાર જૂન, 2022માં ફ્લાઈદુબઈના બોઈંગ 737 કાફલામાં કેપ્ટન છે. એના પહેલા મુંબઈમાં સ્પાઈસજેટની સાથે 11 વર્ષ કામ કર્યું હતુ, જ્યાં સિનિયર કમાન્ડર હતા. મચ્છાર 2020થી લાઈન ટ્રેનિંગ કેપ્ટન તરીકે બીજા પાઈલટને તાલીમ પણ આપે છે તથા તપાસ પણ કરે છે. મળતી માહિતી અનુસાર ભારતીય પાઈલટની પાસે 737-800 અને 737 મેક્સ8 પર 9,750 કલાક સુધી ફલાઈટ ઉડાવવાનો અનુભવ છે.
ઓમાનના જે પાઇલટ પર ક્રેશ લેન્ડિગ કરાવવાનો આરોપ છે એ અંગે તપાસ ચાલી રહી છે. આવા પાઇલટને ઈઝારયલ માટેની મંજૂરી કેવી રીતે મળી એ અંગે પણ પ્રશ્ન ચર્ચામાં છે. ઇઝરાયલની હવાઈ સીમામાં પ્રવેશવાની કે ઇઝરાયલમાં લેન્ડ કરવાની મંજૂરી મેળવતા પહેલાં તમામ વિદેશી ક્રૂ સભ્યો ખાસ કરીને આરબ અથવા ગલ્ફ દેશોના સભ્યો સખત અને વ્યક્તિગત સુરક્ષા તપાસ તથા સ્ક્રીનિંગમાંથી પસાર થાય છે. આ પાઇલટ પાસે ચાકુ આવ્યું ક્યાંથી એ પણ પ્રશ્ન છે.
ઈઝરાયલના એક અધિકારીએ ઘટનાની ગંભીરતા અંગે વાત કરતા કહ્યું હતું કે, એક મોટી દુર્ઘટના ટળી છે. આ માટે પાઇલટ જવાબદાર છે. એક પાઇલટે બીજા પાઇલટને ચાકુ મારી દીધુ હતું. 9/11 જેવો હુમલો કરવાની તે ફિરાકમાં હતો કે એના અંગે પણ સવાલો ઊભા થયો છે. જોકે, એનો ઈરાદો ફ્લાઈટને હાઈજેક કરવાનો હતો અથવા તો ક્રેશ લેન્ડ કરાવી દેવાનો હતો. પ્રવાસી યાસ્મીન અબુકાસિસે જણાવ્યું હતું કે, એની દીકરીએ સાઉદી અરેબિયાથી કોલ કર્યો હતો. આ ઘટનાનું વર્ણન કર્યું હતું.
એક પ્રવાસી કોકપીટ સુધી પહોંચી ગયો હતો અને તેણે જોયુ કે, પાયલટના શરીરમાંથી ખૂબ લોહી વહી રહ્યું છે. મદદ માટે બૂમ પાડી રહ્યો છે. પછી કેટલાક લોકો અંદર આવ્યા હતા અને હુમલો કરનાર પાયલટને પકડી લીધો હતો. ચાલુ ફ્લાઈટમાં હુમલો કરનારા પાયલટને કંટ્રોલ કરનારા ઈઝરાયલના પ્રવાસીએ બુધવારે જ સોશિયલ મીડિયા પર એક વીડિયો પોસ્ટ કર્યો હતો જેમાં સ્પષ્ટ દેખાય છે કે, કેબિનમાં કંઈક તો ચાલી રહ્યું છે.
લોહીથી નીતરતા ભારતીય પાઇલટે એવા સમયે પોતાનો વીડિયો બનાવ્યો જ્યારે વિમાન હવામાં હતું. સાઉદી અરેબિયામાં પછી તેનું ઈમરજન્સી લેન્ડિગ કરાવી દેવામાં આવ્યું હતું. વિમાન સંપૂર્ણ રીતે હાઈજેક થાય એ પહેલા જ કાબૂમાં કરી લેવામાં આવ્યો હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો..
27 સપ્ટેમ્બરના સ્વૈચ્છિક બંધની અસરકારક અસર : યાર્નના ભાવમાં મનસ્વી વધારા સામે વીવર્સની લડત હવે દિલ્હી સુધી પહોંચી
સુરત : યાર્નના ભાવમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવવધારાના નામે મનસ્વી વધારો કરવામાં આવતો હોવાના આક્ષેપ સાથે સુરતના વીવર્સ દ્વારા યોજાયેલા સુરત વીવર્સ મહાસંમેલન બાદ જાહેર કરવામાં આવેલા સ્વૈચ્છિક બંધની હવે નવી દિલ્હી સુધી નોંધ લેવાઈ છે. મળતી માહિતી મુજબ સુરતના વણાટ ઉદ્યોગની વર્તમાન સ્થિતિ અને યાર્નના ભાવવધારા અંગે ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયના ઉચ્ચ અધિકારીઓ દ્વારા સમગ્ર ઘટનાક્રમના ઇનપુટ્સ મંગાવવામાં આવ્યા છે. સુરત વીવર્સ મહાસંમેલન અને 27 સપ્ટેમ્બરના બંધ અંગેના અખબારી અહેવાલો પણ મંત્રાલય સુધી પહોંચાડવામાં આવ્યા હોવાનું જાણવા મળે છે.
રવિવાર, તા.27 સપ્ટેમ્બરે સુરતના વણાટ ઉદ્યોગ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલો સ્વૈચ્છિક બંધ પ્રભાવક રહ્યો હતો. શહેરના વિવિધ ઔદ્યોગિક વિસ્તારો તેમજ વીવર્સ સોસાયટીઓમાં મોટી સંખ્યામાં વણાટ ઉદ્યોગના કારખાનાઓ બંધ રહ્યા હતા. યાર્નના ભાવમાં સતત થઈ રહેલા વધારા સામે વીવર્સમાં વ્યાપક અસંતોષ હોવાનું આ બંધ દરમિયાન જોવા મળ્યું હતું.
બંધ અંગે કેટલાક કારખાનેદારો દ્વારા કોઈ બંધ નહીં હોવાનો પ્રચાર કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે, વીવર આગેવાનોનું કહેવું હતું કે બંધ સંપૂર્ણપણે સ્વૈચ્છિક રાખવામાં આવ્યો હતો અને કોઈ પણ કારખાનેદારને દબાણપૂર્વક કારખાનું બંધ રાખવા માટે કહેવામાં આવ્યું નહોતું. જે કારખાનેદારો આ લડતમાં જોડાવા ન ઇચ્છતા હોય તેઓ પોતાની મરજી મુજબ કારખાનું ચાલુ રાખી શકે છે, પરંતુ કોઈના પર જબરદસ્તી કરવામાં આવશે નહીં તેવી સ્પષ્ટતા આગેવાનોએ કરી હતી. આ સ્થિતિમાં પણ 27 સપ્ટેમ્બરે વણાટ ઉદ્યોગમાં બંધની અસર જોવા મળી હતી.
યાર્નના ભાવવધારા પાછળ મૂળ કાચા માલના ભાવનો મુદ્દો
વીવર્સ આગેવાનોના જણાવ્યા મુજબ યાર્નના ભાવમાં વધારો માત્ર બજારની સામાન્ય સ્થિતિના આધારે થતો નથી. ખાસ કરીને એમઇજી, પીટીએ જેવા યાર્નના મૂળભૂત કાચા માલના ભાવમાં મોટા વધારા બાદ તેની અસર યાર્નના ભાવમાં જોવા મળે છે. મોટી ઉત્પાદક કંપનીઓ સહિત યાર્ન ઉત્પાદકો, ડિલરો અને ડિસ્ટ્રીબ્યુટરો દ્વારા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવવધારાને આધાર બનાવીને યાર્નના ભાવમાં વધારો કરવામાં આવતો હોવાનો વીવર્સનો આક્ષેપ છે.
વીવર્સનું કહેવું છે કે કાચા માલના ભાવમાં થતા વધારા અને તેના આધારે યાર્નના ભાવમાં કરવામાં આવતા વધારા વચ્ચે પારદર્શકતા રહેવી જરૂરી છે. યાર્નના ભાવમાં વારંવાર અને મનસ્વી રીતે વધારો થવાથી ગ્રે ફેબ્રિકના ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારો થાય છે અને સમગ્ર વણાટ ઉદ્યોગના નફાના ગણિત પર સીધી અસર પડે છે.
સુરતની માંગ હવે દિલ્હી સુધી પહોંચી
સુરત ટેક્સટાઇલ ઉદ્યોગ માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઘટનાક્રમ એ છે કે સ્થાનિક વીવર્સની આ લડત હવે કેન્દ્ર સરકારના ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયના ધ્યાન પર આવી છે. સુરત વીવર્સ મહાસંમેલન અને ત્યારબાદના બંધ અંગેની માહિતી મંત્રાલયના ઉચ્ચ અધિકારીઓ સુધી પહોંચ્યા બાદ સમગ્ર મામલે ઇનપુટ્સ મંગાવવામાં આવ્યા હોવાનું જાણવા મળે છે.
સુરતના વીવર્સ દ્વારા યાર્નના ભાવમાં પારદર્શકતા અને ભાવવધારા માટે ચોક્કસ વ્યવસ્થાની માંગ ઉઠાવવામાં આવી રહી છે. કેન્દ્ર સરકારના ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયે આ મુદ્દાની નોંધ લેતા આગામી દિવસોમાં યાર્નના ભાવવધારા અંગે કોઈ વ્યવસ્થિત મિકેનિઝમ અથવા નિયંત્રણાત્મક માળખા અંગે ચર્ચા શરૂ થાય તેવી શક્યતા ઉદ્યોગ વર્તુળોમાં વ્યક્ત થઈ રહી છે.
યાર્નના ભાવથી સમગ્ર ટેક્સટાઇલ ચેઇન પર અસર
યાર્નના ભાવમાં વધારો માત્ર વીવર્સ પૂરતો સીમિત રહેતો નથી. યાર્નના ભાવ વધવાથી ગ્રે ફેબ્રિકનો ઉત્પાદન ખર્ચ વધે છે અને તેની અસર પ્રોસેસિંગ, ટ્રેડિંગથી લઈને અંતિમ કાપડના ભાવ સુધી પહોંચી શકે છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયાની અસર ગ્રાહકો સુધી પહોંચતી હોવાથી યાર્નના ભાવનો મુદ્દો હવે માત્ર ઉદ્યોગની અંદરની સમસ્યા ન રહેતા મોંઘવારી સાથે પણ જોડાઈ રહ્યો છે.
સુરતના વીવર્સનું માનવું છે કે યાર્નના ભાવ નક્કી કરવાની પ્રક્રિયામાં પારદર્શકતા લાવવામાં આવે અને કાચા માલના ભાવમાં થતા ફેરફારના પ્રમાણમાં જ યાર્નના ભાવમાં વધારો થાય તે માટે કોઈ ચોક્કસ વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં આવે તો વણાટ ઉદ્યોગને રાહત મળી શકે છે.
પ્રોડક્શન લોસ અને ડાઉનટાઇમ રોકવા ‘વીવિંગ પ્રોડક્શન ઇન્ટેલિજન્સ પ્લેટફોર્મ’ રજૂ થશે: રવિ રાજ દેસાઈ
દેશભરના 150થી વધુ શહેરોમાંથી હજારો વેપારીઓ મુલાકાત લેશે; 100થી વધુ રાષ્ટ્રીય-આંતરરાષ્ટ્રીય એક્ઝિબિટર્સ ભાગ લેશે
સુરત, 24 સપ્ટેમ્બર 2026:ધી સધર્ન ગુજરાત ચેમ્બર ઓફ કોમર્સ એન્ડ ઇન્ડસ્ટ્રી (SGCCI) અને સધર્ન ગુજરાત ચેમ્બર ટ્રેડ એન્ડ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ ડેવલપમેન્ટ સેન્ટરના સંયુક્ત ઉપક્રમે આગામી તા. 26, 27 અને 28 સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન સરસાણા સ્થિત સુરત ઇન્ટરનેશનલ એક્ઝિબિશન એન્ડ કન્વેન્શન સેન્ટર (SIECC) ખાતે સવારે 10:00થી સાંજે 07:00 વાગ્યા દરમિયાન ત્રિ-દિવસીય ‘સીટેક્ષ – સુરત ઇન્ટરનેશનલ ટેક્સ્ટાઈલ એક્સ્પો-2026’નું ભવ્ય આયોજન કરવામાં આવ્યું છે.
ચેમ્બર પ્રમુખ શ્રી અશોક જીરાવાલાએ જણાવ્યું હતું કે, “આ પ્રદર્શન સીટેક્ષ શ્રેણીનું 14મું સફળ સંસ્કરણ છે. ચેમ્બરના આ અત્યંત મહત્વકાંક્ષી આયોજનનો મુખ્ય હેતુ સુરતના ધમધમતા ટેક્સ્ટાઈલ ઉદ્યોગને વૈશ્વિક સ્તરે નવી ઓળખ, દિશા અને તીવ્ર ગતિ આપવાનો છે. આધુનિક ટેક્સ્ટાઈલ ટેક્નોલોજી અને હાઇ-સ્પીડ મશીનરી માટે યોજાનારા આ પ્રદર્શનનો સીધો આર્થિક અને તકનીકી લાભ સુરત તથા દક્ષિણ ગુજરાતના ટેક્સ્ટાઈલ સેક્ટરને મળશે. સીટેક્ષ એ ચેમ્બરનું અત્યંત પ્રતિષ્ઠિત ફ્લેગશિપ પ્રદર્શન છે, જેણે સુરતને વિશ્વના ટેક્સટાઇલ મેપ પર અગ્રણી સ્થાન અપાવ્યું છે. વૈશ્વિક સ્પર્ધામાં ટકી રહેવા માટે હવે પરંપરાગત પદ્ધતિઓથી આગળ વધીને અદ્યતન ટેક્નોલોજી, ઓટોમેશન અને હાઇ-સ્પીડ મશીનરી અપનાવવી અનિવાર્ય છે. સુરતના ટેક્સટાઇલ ઉદ્યોગને વધુ સ્પર્ધાત્મક, ગુણવત્તાસભર અને આધુનિક બનાવવા માટે સીટેક્ષ-2026 ટેકનોલોજીકલ ક્રાંતિનું માધ્યમ પૂરું પાડશે. આ ફ્લેગશિપ પ્લેટફોર્મ સ્થાનિક ઉત્પાદકોને વૈશ્વિક સ્તરના ઇનોવેશન સાથે જોડીને ‘મેક ઇન ઇન્ડિયા’ને નવી ઊંચાઈ આપશે.
આ એક્ઝિબિશનમાં વોટરજેટ જેકાર્ડ સહિત વીવિંગ સેક્ટરમાં એરજેટ અને વોટરજેટ મશીનરીમાં આવતા જાળા અને ફની સાફ કરવા માટેની ઓટોમેટિક મશીનરી સુરતમાં પ્રથમવાર પ્રદર્શિત થશે. આ મશીનરીના ઉપયોગથી સમયના વ્યયની સાથે પૈસાની બચત પણ થાય છે. એક્ઝિબિશનમાં સ્પિનિંગ, વાઇન્ડિંગ, ટેક્સચરાઇઝિંગ, ટ્વિસ્ટિંગ, રેપિયર, એરજેટ, હાઇ-સ્પીડ વાર્પિંગ, સર્ક્યુલર નીટિંગ, હોઝિયરી, એમ્બ્રોઇડરી, બ્રેઇડિંગ અને ગાર્મેન્ટ મેકિંગ ક્ષેત્રની અદ્યતન મશીનરી પ્રદર્શિત કરાશે. સાથોસાથ ટેકનિકલ ટેક્સ્ટાઈલ, ક્વોલિટી ટેસ્ટિંગ, માપન સાધનો અને પ્રદૂષણ નિયંત્રણ તથા રિસાયકલિંગ માટેના અદ્યતન ઉપકરણો એક જ છત નીચે જોવા મળશે.
ચેમ્બર ઉપપ્રમુખ શ્રી રવિ રાજ દેસાઈએ જણાવ્યું હતું કે, “સીટેક્ષમાં માત્ર પરંપરાગત મશીનરી જ નહીં, પરંતુ ‘વીવિંગ પ્રોડક્શન ઇન્ટેલિજન્સ પ્લેટફોર્મ’ પણ રજૂ કરવામાં આવશે. આ પ્લેટફોર્મ મશીન ડેટાના આધારે ડાઉનટાઇમ, પ્રાયોરિટી મશીન્સ અને પ્રોડક્શન લોસ ઓળખવામાં વીવિંગ યુનિટ્સને મદદરૂપ થશે. લાઈવ મોનિટરિંગથી આગળ વધીને સ્ટોપેજ એનાલિસિસ અને પર્ફોર્મન્સ ઇનસાઇટ્સ થકી ઉત્પાદકતામાં મોટો વધારો શક્ય બનશે.”
26મીએ ભવ્ય ઉદ્ઘાટન સમારોહ: નિખિલ મદ્રાસી
ચેમ્બરના તત્કાલીન પૂર્વ પ્રમુખ શ્રી નિખિલ મદ્રાસીએ વિગતો આપતાં જણાવ્યું કે, શનિવાર, તા. 26 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ સવારે 10:00 કલાકે સરસાણા સ્થિત ઉષાકાંત મારફતિયા હોલ ખાતે એક્સ્પોનો ઉદ્ઘાટન સમારોહ યોજાશે. જેમાં મુખ્ય અતિથિ તરીકે ગુજરાત રાજ્યના વન અને પર્યાવરણ મંત્રી શ્રી અર્જુનભાઈ મોઢવાડિયા ઉપસ્થિત રહેશે. અતિથિ વિશેષ તરીકે સૌરાષ્ટ્ર ચેમ્બર ઓફ કોમર્સના પ્રમુખ શ્રી તેજસભાઈ શેઠ, અશોકા એન્ટરપ્રાઇઝના ડિરેક્ટર શ્રી અશોકભાઈ અડવાણી તેમજ એલાયન્સ એમ્બ્રોઇડરી મશીન પ્રા.લિ.ના ડિરેક્ટર શ્રી સુભાષભાઈ દવાર ઉપસ્થિત રહી શોભા વધારશે.
100થી વધુ એક્ઝિબિટર્સ અને 150થી વધુ શહેરોમાંથી મુલાકાતીઓ
માનદ્ મંત્રી શ્રી પરેશ લાઠીયા અને માનદ્ ખજાનચી શ્રી અતુલ પટેલે જણાવ્યું હતું કે દેશભરના 150થી વધુ શહેરોમાંથી હજારો વેપારીઓ-ઉદ્યોગકારો સુરતની મુલાકાતે આવશે.
ચેમ્બરના ઓલ એક્ઝિબિશન ચેરમેન શ્રી મનિષ કાપડિયાએ ઉમેર્યું હતું કે સુરત ઉપરાંત મુંબઈ, પુણે, અમદાવાદ, ભીલવાડા, તિરુપુર, કોટા, ભાવનગર અને વડોદરા જેવા દેશભરના ટેક્સ્ટાઈલ સેન્ટરોમાંથી 100થી વધુ ટોચના એક્ઝિબિટર્સ વિશ્વસ્તરીય મશીનરી પ્રદર્શિત કરી રહ્યા છે.
મહત્વપૂર્ણ સૂચના:
આ એક્ઝિબિશન ભારે ઔદ્યોગિક મશીનરી અને ટેકનિકલ સાધનોનું લાઇવ પ્રદર્શન ધરાવતું હોવાથી સુરક્ષાના ભાગરૂપે 16 વર્ષથી નાની વયના બાળકોનો પ્રવેશ સદંતર પ્રતિબંધિત રાખવામાં આવ્યો છે, જેની સર્વે મુલાકાતીઓએ ખાસ નોંધ લેવી.
રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ સોમવાર 21/09/26થી ત્રણ દિવસ માટે ગુજરાતની મુલાકાતે આવ્યા છે. આ દરમિયાન તેઓ સ્ટેચ્યુ ઓફ યુનિટી, એકતા નગરમાં 72મા રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કાર સમારોહ અને વડોદરામાં મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી ઓફ બરોડાના વાર્ષિક દીક્ષાંત સમારોહમાં હાજરી આપશે.
૨૨ સપ્ટેમ્બરના રોજ, તે કેવડિયાના એકતા નગર ખાતે ૭૨મા રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ એવોર્ડ સેરેમોનીમાં હાજરી આપશે. સેરેમોનીમાં મુખ્ય પ્રધાન ભુપેન્દ્ર પટેલ સહિતના મહાનુભાવો પણ હાજર રહેશે. ૨૩ સપ્ટેમ્બરના રોજ, રાષ્ટ્રપતિ વડોદરામાં મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી ઓફ બરોડાના ૭૫મા વાર્ષિક દીક્ષાંત સમારોહમાં હાજરી આપશે. આ ઉપરાંત તેઓ અન્ય કાર્યક્રમોમાં પણ ભાગ લેવાના છે.
એવોર્ડ સેરેમોની માટે સ્ટેટ્યુ ઓફ યુનિટી ખાતે મહેમાનો માટે એસી જર્મન ડોમ તૈયાર કરાયો છે, જેમાં 1000 લોકો બેસી શકે તેવી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત મહેમાનો ગુજરાતી વાનગીઓ પીરસવામાં આવશે, તેવી માહિતી પણ મળી છે, જેમાં ઉંધિયું, ઢોકળા, પાતરા, કઢી-ખિચડી વગેરેનો સહિત અન્ય વ્યંજનોનો સમાવેશ થાય છે. આ એવોર્ડ માટે સાઉથ અને હિન્દી ફિલ્મજગત સહિત ગુજરાતી ફિલ્મોના સિતારાઓ કેવડીયા ખાતે આવશે.
અત્રે ઉલ્લેખનીય છે કે હંમેશાં દિલ્હીમાં યોજાયો આ સમારંભ પ્રથમવાર અન્ય રાજ્યમાં યોજાઈ રહ્યો છે અને તે ગુજરાત રાજ્ય છે. આજે યોજાનારા સમારંભની તૈયારીઓ પૂરજોશમાં ચાલી રહી છે. ભારતના રાષ્ટ્રપતિ વર્ષ 2024 માટે ભારતીય સિનેમામાં ઉત્કૃષ્ટ સિદ્ધિઓને બિરદાવતા આ પ્રતિષ્ઠિત પુરસ્કારો પ્રદાન કરશે, તેવી માહિતી કેન્દ્ર સરકારે આપી હતી.
2024 માટેનો દાદાસાહેબ ફાળકે એવોર્ડ પીઢ અભિનેતા અનંત નાગને ભારતીય સિનેમામાં તેમના ઉત્કૃષ્ટ યોગદાનની માન્યતા રૂપે પ્રદાન કરવામાં આવશે. ભારતના રાષ્ટ્રપતિ 22 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ 72મા રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કાર સમારોહમાં તેમને આ પ્રતિષ્ઠિત સન્માન એનાયત કરશે. પાંચ દાયકાથી વધુ સમયની કારકિર્દી સાથે, અનંત નાગે તેમના વિવિધ પ્રકારના કામ દ્વારા કન્નડ અને ભારતીય સિનેમામાં કાયમી યોગદાન આપ્યું છે.
ભારતીય સિનેમાના શ્રેષ્ઠ પ્રદાનની ઉજવણી 72મા રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કારો દેશભરની કેટલીક શ્રેષ્ઠ ફિલ્મો, પ્રદર્શનો અને સર્જનાત્મક પ્રતિભાઓને એકસાથે લાવશે. ‘આર્ટિકલ 370’ ને શ્રેષ્ઠ ફીચર ફિલ્મ તરીકે પસંદ કરવામાં આવી છે, જ્યારે ‘ભંગાર’ ને શ્રેષ્ઠ નોન-ફીચર ફિલ્મ તરીકે અને ‘રામ-નામી’ ને શ્રેષ્ઠ ડોક્યુમેન્ટરી તરીકે પસંદ કરવામાં આવી છે. અભિનય શ્રેણીઓમાં, ‘બ્રહ્મયુગમ’ માટે મમ્મૂટી અને ‘ચંદુ ચેમ્પિયન’ માટે કાર્તિક આર્યનની ‘શ્રેષ્ઠ મુખ્ય અભિનેતા’ તરીકે પસંદગી કરવામાં આવી છે, જ્યારે ‘આર્ટિકલ 370’ માટે યામી ગૌતમને ‘શ્રેષ્ઠ મુખ્ય અભિનેત્રી’નો પુરસ્કાર આપવામાં આવશે. સ્વાતંત્ર્ય વીર સાવરકર માટે રણદીપ હુડાને શ્રેષ્ઠ ડેબ્યૂ દિગ્દર્શકના પુરસ્કાર માટે પસંદ કરવામાં આવ્યા છે. ગુજરાતી ફિલ્મ મારણને પણ એવોર્ડ મળશે.
રાજસ્થાનમાં શહેરી સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીનું ચિત્ર હવે સ્પષ્ટ થઈ ગયું છે. રાજ્યની 309 સ્થાનિક સંસ્થાઓમાંથી 301ના પરિણામો જાહેર થઈ ચૂક્યા છે, જેમાં ભારતીય જનતા પાર્ટી(BJP)એ જબરદસ્ત સરસાઈ મેળવીને 199 સંસ્થાઓમાં પોતાનું બોર્ડ બનાવ્યું છે. જ્યારે કોંગ્રેસે 94 સંસ્થાઓમાં બોર્ડ બનાવ્યા છે. બંને પક્ષો વચ્ચે 105 સંસ્થાઓનું મોટું અંતર જોવા મળ્યું છે અને હવે માત્ર 8 સંસ્થાઓના પરિણામો બાકી છે.
નગર નિગમ (કુલ 10 બેઠકો)
ભાજપ: 6 કોંગ્રેસ: 1 અન્ય / અપક્ષ: 0 કુલ જાહેર: 7 બાકી: 3
નગર પરિષદ (કુલ 47 બેઠકો)
ભાજપ: 31 કોંગ્રેસ: 13 અન્ય / અપક્ષ: 2 કુલ જાહેર: 46 બાકી: 1
નગર પાલિકા (કુલ 252 બેઠકો)
ભાજપ: 162 કોંગ્રેસ: 80 અન્ય / અપક્ષ: 6 કુલ જાહેર: 248 બાકી: 4
કુલ સ્થાનિક સંસ્થાઓ (કુલ 309 બેઠકો)
ભાજપ: 199 બોર્ડ કોંગ્રેસ: 94 બોર્ડ અન્ય / અપક્ષ: 8 બોર્ડ કુલ જાહેર પરિણામો: 301 બાકી પરિણામો: 8
રાજ્યના 7 નગર નિગમોમાં મેયર પદની ચૂંટણી યોજાઈ ચૂકી છે, જેમાં ભાજપે 6 જગ્યાએ પોતાના મેયર બનાવવામાં સફળતા મેળવી છે. ભાજપે અજમેર, ઉદયપુર, અલવર, પાલી, ભરતપુર અને ભીલવાડામાં મેયર પદ કબજે કર્યું છે. જ્યારે કોંગ્રેસ માત્ર બિકાનેરમાં પોતાનો એક મેયર બનાવી શકી છે.
વૉર્ડ સ્તરે સ્પષ્ટ બહુમતી ન હોવા છતાં ભાજપે અપક્ષો અને અન્ય પક્ષોના ટેકાથી પરિણામો પોતાના પક્ષમાં કર્યા હતા. અજમેર અને પાલીમાં વૉર્ડ ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસ પાસે વધુ પાર્ષદો હોવા છતાં ભાજપે મેયર પદ મેળવ્યું હતું. આ ઉપરાંત, બારાં નગર પરિષદમાં આમ આદમી પાર્ટીના ઉમેદવાર વિજેતા બનતા ત્યાં આપનું પ્રથમ બોર્ડ બન્યું છે.
રાજ્યના કુલ 10 નગર નિગમોમાંથી 3 મહત્વના શહેરો – જયપુર, જોધપુર અને કોટામાં મેયર પદની ચૂંટણી 25 સપ્ટેમ્બરના રોજ યોજાશે. આ વિસ્તારોના કેટલાક વોર્ડમાં પુનઃ મતદાન થવાના કારણે પ્રક્રિયા લંબાઈ છે. હાલ માત્ર 3 નગર નિગમ, 1 નગર પરિષદ અને 4 નગર પાલિકા મળીને કુલ 8 સંસ્થાઓના પરિણામ જાહેર થવાના બાકી છે.
સુરતના સારોલી વિસ્તારમાં આવેલા સુપ્રસિદ્ધ શ્યામ સંગીની ટેક્સ્ટાઇલ માર્કેટમાં ગત 9 સપ્ટેમ્બરના રોજ રાત્રે લાગેલી ભીષણ આગ કોઈ અકસ્માત નહીં પરંતુ એક કાવતરું અને માનવસર્જિત આગ હોવાનો ચોંકાવનારો પર્દાફાશ થયો છે. માત્ર ₹10,000 ના બાકી નીકળતા પગારના વિવાદમાં શેઠને પાઠ ભણાવવા માટે પૂર્વ એકાઉન્ટન્ટે જ માર્કેટમાં પેટ્રોલ છાંટીને આગ ચાંપી દીધી હતી. આ આગીની ઘટનામાં કાપડના માલ-સામાન સહિત અંદાજે ₹24 કરોડનું ભારે નુકસાન થયું હતું. સુરત શહેર ક્રાઈમ બ્રાન્ચે સીસીટીવી અને હ્યુમન ઇન્ટેલિજન્સના આધારે આરોપી પૂર્વ એકાઉન્ટન્ટની અટકાયત કરી કાયદેસરની કાર્યવાહી હાથ ધરી છે.
ઘટનાની વિગત મુજબ, ગત 9 સપ્ટેમ્બર 2026 ના રોજ મોડી રાત્રે સવા બાર વાગ્યાના સુમારે કુંભારીયા ત્રણ રસ્તા પાસે આવેલા શ્યામ સંગીની ટેક્સ્ટાઇલ માર્કેટના છઠ્ઠા માળે અચાનક ભીષણ આગ ફાટી નીકળી હતી. આ ઘટનામાં કરોડો રૂપિયાનો કાપડનો જથ્થો બળીને ખાખ થઈ ગયો હતો. સારોલી પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાયેલી જાણવા જોગ ફરિયાદના આધારે તપાસ કરતા, એક અજાણ્યો શખ્સ મોઢે સફેદ રૂમાલ બાંધી અને ખભા પર લટકાવેલી બેગમાંથી જ્વલનશીલ પદાર્થ (પેટ્રોલ) કાઢી આગ લગાડતો હોવાનું પ્રાથમિક તપાસમાં ખુલ્લું પડ્યું હતું. આથી પોલીસે ગુનો નોંધી વધુ તપાસ હાથ ધરી હતી.
સુરતનું ટેક્સ્ટાઇલ માર્કેટ સમગ્ર દેશમાં અગ્રેસર હોવાથી ગુનાની ગંભીરતાને ધ્યાને રાખી પોલીસ કમિશનરની સૂચનાથી ક્રાઈમ બ્રાન્ચની અલગ-અલગ ટીમો તપાસમાં જોતરાઈ હતી. તપાસ દરમિયાન ટેકનિકલ સર્વેલન્સ અને સીસીટીવીના આધારે ગુનાને અંજામ આપનાર આરોપી વિનોદ પંડિત સાવલે મહારાષ્ટ્રના ધુલિયાનો છે છે, જે સુરતના ડીંડોલીમાં રહેતો હોવાની ઓળખ થઈ હતી. ક્રાઈમ બ્રાન્ચે બાતમીના આધારે આરોપીને ડીંડોલી ફ્લાવર ગાર્ડન પાસેથી ઝડપી પાડ્યો હતો.
પકડાયેલા આરોપી વિનોદ સાવલેની કડક પૂછપરછ કરતા તેણે ગુનાની કબૂલાત કરતા જણાવ્યું હતું કે, તે શ્યામ સંગીની માર્કેટની એક દુકાનમાં એપ્રિલ-2026 થી માસિક ₹30,000 ના પગારે એકાઉન્ટન્ટ તરીકે નોકરી કરતો હતો. પરંતુ માલિક અને અન્ય કર્મચારી તેને ‘એકાઉન્ટનું કામ આવડતું નથી’ તેમ કહી નાની નાની બાબતોમાં હેરાન કરતા હોવાથી તેણે નોકરી છોડી દીધી હતી. નોકરી છોડ્યા બાદ તેના પગારના ₹10,000 લેવાના બાકી નીકળતા હતા, જે મેળવવા તેણે અનેક વાર માલિક હનુમાન જવરને વિનંતી કરી છતાં તેમણે પૈસા આપવાની આનાકાની કરી હતી. આથી ગુસ્સામાં આવીને ‘દસ હજારની કિંમત શું હોય છે તે શેઠને બતાવવા’ તેણે માર્કેટમાં આગ લગાડવાનું નક્કી કર્યું હતું.
આરોપીએ આગ લગાડવાના આયોજન સાથે અગાઉથી જ પેટ્રોલ પંપ પરથી ₹150નું પેટ્રોલ બોટલમાં ભરી પોતાની બેગમાં રાખી લીધું હતું. 8 સપ્ટેમ્બરના રોજ રાત્રે નવ વાગ્યે તે માર્કેટમાં પહોંચ્યો હતો અને પગથિયાં પર બેસીને માર્કેટ બંધ થવાની રાહ જોઈ હતી. મોડી રાત્રે સાડા બાર વાગ્યે માર્કેટ સુમસાન થતાં જ તેણે શેઠની દુકાનની બહાર પડેલા કાપડના પાર્સલ પર પેટ્રોલ છાંટી દીવાસળી ચાંપી દીધી હતી અને ત્યાંથી ફરાર થઈ ગયો હતો.
બીજા દિવસે સોશિયલ મીડિયા અને ન્યૂઝ ચેનલોમાં પોતાની સંડોવણી અંગે સમાચાર આવતાં જ આરોપી પોતાનો મોબાઈલ બંધ કરી રાજસ્થાનના ખાટુશ્યામ મંદિર તથા અયોધ્યા ખાતે ભાગી ગયો હતો. આજે તે સુરત પરત આવતાં જ ક્રાઈમ બ્રાન્ચે તેને દબોચી લીધો હતો. હાલ ક્રાઈમ બ્રાન્ચે આગળની કાનૂની કાર્યવાહી અર્થે આરોપીને સારોલી પોલીસ સ્ટેશન સોંપવા તજવીજ હાથ ધરી છે.
સુરત સાયબર ક્રાઈમ ડિપાર્ટમેન્ટે રાજ્યસભાના સાંસદ ગોવિંદ ધોળકિયાના નામે ફ્રોડ કરનારાને પકડી પાડ્યા છે. કરોડો રૂપિયાની સાયબર છેતરપિંડીનો પર્દાફાશ કર્યો છે. રાજ્યસભાના સાંસદ ગોવિંદ ધોળકિયાએ સાયબર ક્રાઈમ કેસની કાયદેસર ફરિયાદ કર્યા બાદ પોલીસે એક્શન લીધું છે. હરિયાણામાંથી પરવેઝ અને ઈર્શાદ નામના બે આરોપીની ધરપકડ કરી છે. સુરત પોલીસે આ કેસ અંગે સ્પષ્ટતા કરતા કહ્યું હતું કે, ગોવિંદ ધોળકિયાના અસલ વીડિયો સાથે ચેડા કરીને AI થી વોઈસ ઉમેરી દીધો હતો. પછી એને ખોટો ઉપયોગ કર્યો હતો.
પછી આ ફેક વીડિયો ફેસબુક, ઈન્સ્ટાગ્રામ સહિતના સોશિયલ મીડિયા પર પોસ્ટ કરી દેવાયો હતો. અલગ અલગ પેજ પરથી આ વીડિયો પોસ્ટ થયો હતો. વીડિયોમાં જૂના ચલણી સિક્કાના બદલે લાખોની કેશ આપવામાં આવશે એવી વાત થઈ રહી છે. આ લાલચ હતી પછી લોકોને સંપર્ક કરવા માટે આરોપીઓએ આ વીડિયો સાથે પોતાનો એક નંબર પણ જાહેર કરી દીધો હતો. આ પછી આ નંબરના આધારે આરોપી જે તે લોકોનો સંપર્ક કરીને પૈસા ખંખેરતા હતા.
સાયબર ક્રાઈમ પોલીસની તપાસમાંથી એ વાત સામે આવી છે કે, આરોપીઓએ 9.84 લાખની છતરપિંડી કરી હતી, પોલીસે સાયબર સિક્યોરિટી અને હ્યુમન ઈન્ટેલિજન્સની મદદથી આરોપીને પકડવા માટે ચક્રો ગતિમાન કર્યા હતા. સુરત સાયબર ક્રાઈમ પોલીસે બન્ને આરોપીઓની ધરપકડ કરીને વધુ તપાસ શરૂ કરી છે. આ ફ્રોડ કેવી રીતે આચર્યું અને પૈસાનું શું કર્યું એ અંગે પોલીસ પૂછપરછ કરી રહી છે.
અત્યાર સુધીમાં કેટલા લોકોને આ રીતે ટાર્ગેટ કરાયા અને કેવી રીતે પૈસા ખંખેરવામાં આવ્યા આ અંગે પણ ખુલાસા થઈ શકે છે. પોલીસે બન્ને આરોપીઓની ધરપકડ કરીને કાયદેસરની કાર્યવાહી શરૂ કરી દીધી છે. પોલીસ તપાસમાંથી સામે આવ્યું છે કે, ChatGPT જેવા AI ટુલ્સની મદદથી ડીપફેક વીડિયો તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો. આરોપીઓએ ‘ઓલ્ડ કોઈન કંપની’ના નામે ફેક પ્રોફાઇલ બનાવી હતી. એ પછી આ વીડિયો પોસ્ટ કર્યા હતા. આરોપીઓએ 11 UPI આઈડી અને 2 બેંક ખાતાં મારફતે દેશભરના લોકો પાસેથી નાણાં વસૂલ્યા હતા. નકલી આઈડીકાર્ડ પણ બનાવ્યા હતા. આ સાથે આધાર કાર્ડ અને પાનકાર્ડનો પણ ઉપયોગ કર્યો હતો.
₹2,000 થી વધુના ‘પર્સન-ટુ-મર્ચન્ટ’ (વ્યક્તિથી વેપારી) UPI પેમેન્ટ્સ પર MDR: કોણ ચૂકવશે અને તમારા માટે શું બદલાશે? જાણો મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નોના જવાબ
NPCI (નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા) ની નવીનતમ સૂચના મુજબ, 15 ઓક્ટોબર, 2026 થી ₹2,000 થી વધુના ‘પર્સન-ટુ-મર્ચન્ટ’ (વ્યક્તિથી વેપારી) UPI વ્યવહારો પર 0.4% નો મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) લાગુ થશે. એ નોંધવું મહત્વપૂર્ણ છે કે ‘પર્સન-ટુ-પર્સન’ (વ્યક્તિથી વ્યક્તિ) વ્યવહારો મફત રહેશે અને તેના પર કોઈ MDR લાગુ થશે નહીં.
મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) એ મૂળભૂત રીતે એક ફી છે જે વેપારીએ ક્રેડિટ અથવા ડેબિટ કાર્ડ દ્વારા માલ કે સેવાઓ માટે ચૂકવણી સ્વીકારતી વખતે ચૂકવવી પડે છે. સામાન્ય રીતે તેની ગણતરી વ્યવહારની રકમના ટકાવારી તરીકે કરવામાં આવે છે અને બાકીની રકમ વેપારીના ખાતામાં જમા થાય તે પહેલાં બેંક દ્વારા તે કાપી લેવામાં આવે છે.
₹2,000 થી વધુના UPI વ્યવહારો માટે MDR શા માટે દાખલ કરવામાં આવી રહ્યો છે? સામાન્ય માણસ માટે આનો શું અર્થ છે? NPCI એ વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs) ની એક વિસ્તૃત યાદી બહાર પાડી છે અને તેના જવાબો આપ્યા છે.
UPI વ્યવહારો પર MDR: પ્રશ્નોના જવાબ
MDR ની અસર સમજવા માટે ગ્રાહકો માટે NPCI દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી FAQs ની સંપૂર્ણ યાદી નીચે મુજબ છે:
આ મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) અત્યારે શા માટે દાખલ કરવામાં આવી રહ્યો છે?
UPI દર મહિને અબજો વ્યવહારોની પ્રક્રિયા કરે છે. MDR ની રકમનો ઉપયોગ માત્ર UPI ઇકોસિસ્ટમમાં જ કરવામાં આવે છે, જેથી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની મજબૂતી, નવીનતા, સાયબર સુરક્ષા (બેંકો અને બિન-બેંક સંસ્થાઓ સાથે UPI ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું રક્ષણ) અને ગ્રાહક સેવામાં વધુ રોકાણ કરી શકાય. UPI એ સ્વદેશી પેમેન્ટ સિસ્ટમ છે અને તેના શુલ્ક (MDR) ક્રેડિટ કાર્ડ, ડેબિટ કાર્ડ, વોલેટ્સ વગેરે જેવા અન્ય પેમેન્ટ માધ્યમો કરતા ઘણા ઓછા છે. આ શુલ્ક ખૂબ જ વ્યાજબી રાખવામાં આવ્યા છે અને તે માત્ર ₹2,000 થી વધુના વ્યવહારો પર જ લાગુ થશે, જેથી UPI પેમેન્ટ સ્વીકારવાનું સૌથી સસ્તું માધ્યમ બની રહે.
શું ઓછી રકમના UPI વ્યવહારો પર અસર થશે? ₹2,000 સુધીના નાના મૂલ્યના UPI વ્યવહારો પર કોઈ અસર થતી નથી, જે કુલ UPI (P2M) વ્યવહારોના 95% થી વધુ હિસ્સો ધરાવે છે.
વ્યાજબી MDR (મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ) લાગુ કરવાનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે UPI રોજિંદા વ્યવહારો માટે સુલભ અને અનુકૂળ રહે અને સાથે સાથે લાંબા ગાળાની ઇકોસિસ્ટમની ટકાઉપણુંને પણ સમર્થન મળે.
UPI વ્યવહારો પર વેપારીઓ માટે કયો MDR લાગુ કરવામાં આવી રહ્યો છે?
₹2,000 થી વધુના ‘પર્સન-ટુ-મર્ચન્ટ’ (P2M) UPI વ્યવહારો પર 0.4% નો MDR લાગુ કરવામાં આવશે. ₹75,000 કે તેથી વધુના વ્યવહારો માટે, MDR ની મર્યાદા પ્રતિ વ્યવહાર ₹300 નક્કી કરવામાં આવશે.
શું સામાન્ય ગ્રાહકોએ UPI દ્વારા ચૂકવણી કરવા માટે કોઈ શુલ્ક ચૂકવવો પડશે?
ના, ગ્રાહકો માટે UPI સેવાઓ કોઈપણ ખર્ચ વિના ચાલુ રહેશે. ગ્રાહકો અત્યાર સુધીની જેમ જ UPI નો ઉપયોગ કરીને મફતમાં વ્યવહારો કરવાનું ચાલુ રાખી શકે છે. UPI દ્વારા ચૂકવણી કરતા ગ્રાહકોએ કોઈ પણ પ્રકારનો ચાર્જ ચૂકવવો પડશે નહીં. વ્યક્તિગત ખાતાધારકો કોઈપણ ચાર્જની ચિંતા કર્યા વિના તમામ નિયમિત, દૈનિક ખર્ચ માટે UPI એપ્લિકેશન્સનો ઉપયોગ કરવાનું ચાલુ રાખી શકે છે. MDR નીતિ એ સુનિશ્ચિત કરે છે કે UPI સમગ્ર ભારતના તમામ નાગરિકો માટે મફત અને સુલભ રહે.
શું મિત્રો, પરિવાર અથવા વ્યક્તિગત સંપર્કોને પૈસા મોકલવા જેવા UPI ના ‘પર્સન-ટુ-પર્સન’ (P2P) વ્યવહારો માટે કોઈ ચાર્જ છે?
ના, P2P વ્યવહારો ચૂકવણી કરનાર અને લાભાર્થી બંને માટે મફત રહેશે. UPI નો ઉપયોગ કરીને અન્ય કોઈ વ્યક્તિને (અથવા સ્વ-ટ્રાન્સફર માટે પણ) કોઈપણ રકમ ટ્રાન્સફર કરવા કે પ્રાપ્ત કરવા માટે કોઈ ચાર્જ લાગશે નહીં.
ભલે તમે પરિવારના સભ્યને પૈસા ટ્રાન્સફર કરતા હોવ, મિત્રો સાથે બિલની રકમ વહેંચતા હોવ (સ્પ્લિટ કરતા હોવ), અથવા તમારા પોતાના લિંક્ડ બેંક ખાતાઓ વચ્ચે સ્વ-ટ્રાન્સફર કરતા હોવ, કોઈ પણ ચાર્જ લાગતો નથી. નાગરિકો કોઈપણ વ્યવહાર ફી ચૂકવ્યા વિના UPI પર માન્ય મર્યાદામાં કોઈપણ રકમ મુક્તપણે ટ્રાન્સફર કરી શકે છે.
શું UPI એપ્સ UPI ચૂકવણીઓ પર પ્લેટફોર્મ ફી વસૂલવાનું શરૂ કરશે?
ના, UPI એપ પ્રદાતાઓ UPI દ્વારા કરવામાં આવતી કોઈપણ ચૂકવણી માટે પ્લેટફોર્મ ફી અથવા અન્ય કોઈ ચાર્જ વસૂલશે નહીં. UPI એપ્લિકેશન્સને UPI વ્યવહારો પર પ્લેટફોર્મ ફી વસૂલવા પર સ્પષ્ટપણે પ્રતિબંધિત કરવામાં આવી છે.
જો વેપારીઓ નજીવી ફી ચૂકવવાનું શરૂ કરે તો શું દુકાનોમાં ગ્રાહકો માટે વસ્તુઓના ભાવ વધશે?
ના, બજારની ગતિશીલતા અને ભૂતકાળના ચુકવણીના વલણો દર્શાવે છે કે વેપારીઓ વધુ વ્યવસાયિક વોલ્યુમ (વધુ વેચાણ) મેળવવા માટે ડિજિટલ પ્રોસેસિંગના નજીવા ખર્ચને પોતે જ સહન કરે છે. ચુકવણી સ્વીકારવાના ખર્ચને પ્રમાણભૂત સંચાલકીય ખર્ચ (ઓપરેશનલ ઓવરહેડ્સ) ગણવામાં આવે છે, જે ગ્રાહકોની વધેલી અવરજવર, સરેરાશ ખરીદીના મૂલ્યમાં વધારો અને રોકડ વ્યવહારના જોખમોમાં ઘટાડા દ્વારા સરભર થઈ જાય છે. સૂચિત UPI MDR ક્રેડિટ કાર્ડની ફી કરતાં ઘણો ઓછો હોવાથી અને તે માત્ર ચોક્કસ વ્યવહાર મર્યાદાથી ઉપરના વ્યવહારો પર જ લાગુ પડતો હોવાથી, દુકાનદારો પાસે છૂટક વેચાણની કિંમતો વધારવા માટે કોઈ આર્થિક પ્રોત્સાહન રહેતું નથી. ગ્રાહકો વસ્તુઓ અને સેવાઓ માટે નિર્ધારિત કિંમત જ ચૂકવવાનું ચાલુ રાખશે.
શું સ્થાનિક વિક્રેતા પાસે QR કોડ સ્કેન કરતી વખતે મારે કોઈ ફી ચૂકવવી પડશે?
ના, સ્થાનિક બજારો, શેરી વિક્રેતાઓ અથવા નાની છૂટક દુકાનો પર QR કોડ સ્કેન કરવા ગ્રાહકો માટે સંપૂર્ણપણે મફત રહેશે. ખરીદીની રકમ ગમે તે હોય, QR વ્યવહારમાં ગ્રાહક તરફથી કોઈ ફી લેવામાં આવતી નથી. આ નીતિ એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવી છે કે જેથી ચાની લારીઓ અને સ્થાનિક પરિવહન જેવી રોજિંદી નાની ખરીદીઓ પર ખર્ચનો કોઈ બોજ ન પડે. ગ્રાહકો સંપૂર્ણ વિશ્વાસ સાથે QR કોડ સ્કેન કરવાનું ચાલુ રાખી શકે છે કે કોઈ વધારાનો ચાર્જ કાપવામાં આવશે નહીં.
UPI MDRની રચના તમામ પરંપરાગત કાર્ડ-આધારિત વ્યવહાર ફી કરતાં ઘણી ઓછી રાખવામાં આવી છે. સામાન્ય રીતે ક્રેડિટ કાર્ડ MDR પ્રતિ વ્યવહાર 1.5% થી 2.5% ની વચ્ચે હોય છે, જ્યારે ડેબિટ કાર્ડ MDRની મર્યાદા 0.90% સુધી હોય છે. રૂ. 2,000 થી વધુના વ્યવહાર પર UPI MDRનો આધાર દર 0.4% નક્કી કરીને અને ઊંચા મૂલ્યની ખરીદી માટે તેને રૂ. 300 સુધી મર્યાદિત કરીને, UPI વ્યાવસાયિક સાહસો માટે ડિજિટલ પેમેન્ટ સ્વીકારવાનું સૌથી સસ્તું સાધન બની રહે છે. ખર્ચમાં રહેલો આ તફાવત વેપારીઓને ડિજિટલ વ્યવહારો સ્વીકારતી વખતે તેમના પેમેન્ટ પ્રોસેસિંગ ખર્ચને ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.
MDRની સુધારેલી જોગવાઈઓ ક્યારે અમલમાં આવશે?
અંતિમ MDR માળખું અને મર્યાદાનું માળખું 15 ઓક્ટોબર 2026થી અમલમાં આવશે. આ સમયરેખા એક્વાયરિંગ બેંકો, પેમેન્ટ એગ્રીગેટર્સ, ફિનટેક એપ્લિકેશન્સ અને કોર્પોરેટ એકાઉન્ટિંગ પ્લેટફોર્મ્સને તેમના સોફ્ટવેર એન્જિન અને બિલિંગ સિસ્ટમ્સને અપડેટ કરવા માટે પૂરતો સમય આપે છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય પેમેન્ટ સિસ્ટમ્સની સરખામણીમાં આ કેવું છે?
મોટાભાગની વૈશ્વિક પેમેન્ટ સિસ્ટમ્સ (ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સહિત) પાસે એવા આર્થિક મોડલ છે જે માળખાગત સુવિધાઓ અને નવીનતાને સમર્થન આપે છે. ભારતનો અભિગમ સુલભતા, વ્યાપ અને સમાવેશિતાને પ્રાથમિકતા આપવાનું ચાલુ રાખે છે.
MDR મર્યાદાઓના અંતિમ અમલીકરણ અને તેના પાલનનો નિર્ણય કોણ લે છે?
ઓપરેશનલ માપદંડો, ફી વિતરણ મોડલ અને શ્રેણી-આધારિત મર્યાદાઓનો નિર્ણય ‘UPI અને સેવાઓ સંચાલન સમિતિ’ (UPI and Services Steering Committee) દ્વારા લેવામાં આવે છે, જેનું નેતૃત્વ નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (NPCI) કરે છે.
MDRમાંથી નાના વેપારીઓ માટે કયા સમર્પિત ભંડોળનો પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો છે?
ટિયર 3 થી 6 કેન્દ્રો (ઉત્તર-પૂર્વના રાજ્યો, જમ્મુ-કાશ્મીર અને લદ્દાખ સહિત)માં ડિજિટલ પેમેન્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને સબસિડી આપવા અને તેને વેગ આપવા માટે એક સમર્પિત ભંડોળ સ્થાપિત કરવામાં આવશે; તેમજ ટિયર 1 અને 2 કેન્દ્રોમાં, કેન્દ્ર સરકારની કોઈપણ સૂચિત યોજના (જેમ કે PM SVANidhi, PM Vishwakarma વગેરે)નો પણ તેમાં સમાવેશ કરવામાં આવશે. આ ભંડોળનો ઉપયોગ ઇકોસિસ્ટમ પ્લેયર્સને મર્ચન્ટ ઓનબોર્ડિંગ માટે નાણાકીય સહાય આપવા અને હાલના નાના વેપારીઓમાં UPI વ્યવહારોના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા માટે પણ કરવામાં આવશે.
પ્રસ્તાવિત સમર્પિત ભંડોળ નાના વેપારીઓને કેવી રીતે મદદ કરે છે?
પ્રસ્તાવિત સમર્પિત ભંડોળ નાના વેપારીઓમાં UPI સ્વીકૃતિના વિસ્તરણને ટેકો આપશે, જે મર્ચન્ટ ઓનબોર્ડિંગ પહેલ માટે બેંકો / ચુકવણી એગ્રીગેટર્સને નાણાકીય સહાય પૂરી પાડશે અને નાના વેપારીઓ, ખાસ કરીને ગ્રામીણ વિસ્તારો, ટાયર III કેન્દ્રો અને તેનાથી આગળના વિસ્તારોમાં, UPI વ્યવહારો માટે પ્રોત્સાહનો પ્રદાન કરશે. આ સતત ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપવા, ડિજિટલ ચુકવણી પ્રવેશ વધારવા અને ડિજિટલ ચુકવણી ઇકોસિસ્ટમમાં નાના વ્યવસાયોના સમાવેશને વેગ આપવા માટે મદદ કરશે. આગામી ત્રણ મહિનામાં રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) સાથે પરામર્શ કરીને વિગતવાર માળખું અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવશે.
UPI માટે ફક્ત સરકારી સબસિડી પર નિર્ભરતા કેમ પૂરતી નથી?
વાર્ષિક સરકારી પ્રોત્સાહન / સબસિડી, જ્યારે પ્રારંભિક ડિજિટલ અપનાવવાને વેગ આપવા માટે મદદરૂપ થાય છે, તે ચુકવણી ઉદ્યોગ દ્વારા થતા ખર્ચને વળતર આપવા માટે કાયમી પગલાને બદલે ટૂંકા ગાળાના બ્રિજ ફંડિંગ તરીકે ડિઝાઇન કરવામાં આવી હતી. ઉદ્યોગના અંદાજો દર્શાવે છે કે UPI ચુકવણી કામગીરી, સર્વર બેન્ડવિડ્થ, છેતરપિંડી નિવારણ પ્રણાલીઓ અને બેંક તકનીકી સહાય જાળવવા માટે વાર્ષિક આશરે રૂ. 20,000 કરોડનો ખર્ચ થાય છે. ફક્ત નાણાકીય બજેટ ફાળવણી પર આધાર રાખવાથી ભંડોળ અનિશ્ચિતતા સર્જાય છે અને બેંકો અને ફિનટેક દ્વારા લાંબા ગાળાના ટેકનોલોજી રોકાણોને મર્યાદિત કરવામાં આવે છે. વાણિજ્યિક, થ્રેશોલ્ડ-આધારિત મોડેલમાં સંક્રમણ સતત ટેકનોલોજીકલ નવીનતા માટે વિશ્વસનીય મૂડી પૂરી પાડે છે.
આ પગલું ચુકવણી એપ્લિકેશન ઓપરેટરોમાં બજાર સ્પર્ધા કેવી રીતે ચલાવશે?
ટકાઉ વ્યાપારી માળખું સ્થાપિત કરવાથી નવા ફિનટેક સ્ટાર્ટઅપ્સ અને ટેકનોલોજી કંપનીઓ ડિજિટલ ચુકવણી ક્ષેત્રમાં પ્રવેશવા માટે પ્રોત્સાહિત થાય છે. જ્યારે ચુકવણી પ્રક્રિયા શૂન્ય-MDR પરિસ્થિતિઓ હેઠળ કાર્ય કરે છે, ત્યારે ફક્ત સારી મૂડી ધરાવતા ટેક સમૂહો જ લાંબા ગાળાના ઓપરેશનલ નુકસાનને ટકાવી શકે છે. એક અનુમાનિત વ્યાપારી આવક મોડેલ રમતના ક્ષેત્રને સમાન બનાવે છે, જે નાના, નવીન સ્ટાર્ટઅપ્સને સ્પર્ધા કરવા, વિશિષ્ટ ચુકવણી સોફ્ટવેર બનાવવા અને નાણાકીય ઍક્સેસને વિસ્તૃત કરવાની મંજૂરી આપે છે. વધેલી બજાર સ્પર્ધા આખરે સારી સેવાઓ, સુધારેલી એપ્લિકેશન વિશ્વસનીયતા અને ગ્રાહકો માટે વધુ પસંદગી તરફ દોરી જાય છે.
આ નીતિ ઉભરતા જોખમો સામે સાયબર સુરક્ષા સ્થિતિસ્થાપકતાને કેવી રીતે સુનિશ્ચિત કરે છે?
MDR દ્વારા ઉત્પન્ન થતી આવક સાયબર સુરક્ષા માળખા, AI-સંચાલિત છેતરપિંડી શોધ, એન્ક્રિપ્શન અપગ્રેડ વગેરેમાં રોકાણોને ભંડોળ પૂરું પાડી શકે છે.
વર્ષ ૨૦૨૬ સુધીમાં UPI નો આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે કેટલો વિસ્તાર થયો છે?
વર્ષ ૨૦૨૬ સુધીમાં, UPI ની વૈશ્વિક પહોંચમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે અને ૧૧ વિદેશી દેશોમાં તેની પેમેન્ટ સેવાઓ કાર્યરત છે. સુરક્ષિત અને સ્વનિર્ભર સ્થાનિક પાયો તૈયાર કરવાથી ડિજિટલ નાણાકીય માળખાગત સુવિધાઓમાં વૈશ્વિક નેતા તરીકે ભારતની ભૂમિકા વધુ મજબૂત બને છે.
UPI નું વર્તમાન વ્યવહાર (transaction) પ્રમાણ અને મૂલ્ય કેટલું છે અને તેને સ્વનિર્ભર બનાવવાની જરૂર કેમ છે?
લોકો દ્વારા અભૂતપૂર્વ સ્વીકૃતિ દર્શાવતા, UPI એ માત્ર ઓગસ્ટ ૨૦૨૬માં જ ૨,૪૫૧ કરોડ વ્યવહારોની પ્રક્રિયા કરી હતી, જેનું મૂલ્ય ₹૨૯.૯ લાખ કરોડ હતું. આ વિશાળ પ્રમાણ ભારતીય અર્થતંત્રના મુખ્ય નાણાકીય એન્જિન તરીકે UPI ની ભૂમિકાને રેખાંકિત કરે છે, જે દરરોજ કરોડો ચૂકવણીઓનું સંચાલન કરે છે. આટલા મોટા પાયે કામગીરી સંભાળવા માટે વિશાળ ભૌતિક સર્વર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, હાઈ-સ્પીડ ટેલિકોમ્યુનિકેશન લાઈન્સ, બહુ-સ્તરીય સાયબર સુરક્ષા દેખરેખ અને વિશિષ્ટ બેંકિંગ સોફ્ટવેરની જરૂર પડે છે. આ વ્યવહારના આંકડા એ વાતની પુષ્ટિ કરે છે કે સિસ્ટમની સ્થિરતાની ખાતરી કરવા માટે સ્વનિર્ભર ભંડોળ માળખું સ્થાપિત કરવું શા માટે જરૂરી હતું.
શું ગ્રાહકો માટે મફત UPI વ્યવહારો પર માસિક મર્યાદાઓ (caps) છે?
ના, વ્યક્તિગત ગ્રાહકો માટે મફત UPI વ્યવહારો પર કોઈ માસિક ક્વોટા, વ્યવહારની સંખ્યાની મર્યાદા કે સ્તર-આધારિત મર્યાદાઓ નથી. વપરાશકર્તાઓ ફી લાગુ થવાની મર્યાદા સુધી પહોંચ્યા વિના, મહિના દરમિયાન જરૂરિયાત મુજબ ગમે તેટલા માન્ય ‘વ્યક્તિ-થી-વ્યક્તિ’ (P2P) અથવા ‘વ્યક્તિ-થી-વેપારી’ (P2M) વ્યવહારો કરી શકે છે. જોકે વ્યક્તિગત બેંકો અને NPCI કુલ વ્યવહારની રકમ પર પ્રમાણભૂત દૈનિક સુરક્ષા મર્યાદાઓ (સામાન્ય રીતે વ્યવહારની શ્રેણીના આધારે ₹૧ લાખથી ₹૫ લાખ) લાગુ કરે છે, પરંતુ આ જોખમ-વ્યવસ્થાપનના માપદંડો છે, વ્યાવસાયિક ચાર્જ સ્તરો નથી. કોઈપણ સંજોગોમાં, ગ્રાહકો UPI નો ગમે તેટલી વાર ઉપયોગ કરે તો પણ તેમને કોઈ વ્યવહાર ફી ચૂકવવી પડતી નથી.
સામાન્ય વપરાશકર્તાઓ UPI ચાર્જિસ અંગેના સત્તાવાર અપડેટ્સ ક્યાં ચકાસી શકે છે?
નાગરિકોને સલાહ આપવામાં આવે છે કે તેઓ સીધા નાણા મંત્રાલય, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) અથવા નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (NPCI) દ્વારા પ્રકાશિત સત્તાવાર અપડેટ્સ જુએ.
પેમેન્ટ ચાર્જિસ અંગે સોશિયલ મીડિયા પરની અફવાઓ અને ગેરમાર્ગે દોરનારા અહેવાલોને કારણે, સરકારે જનતાને અપ્રમાણિત સંદેશાઓ આગળ ન મોકલવા વિનંતી કરી છે. પ્રેસ ઇન્ફોર્મેશન બ્યુરો (PIB), RBI અથવા NPCI દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી સત્તાવાર પ્રેસ રિલીઝ એ અધિકૃત નિયમનકારી નીતિનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે. વપરાશકર્તાઓ તેમની મુખ્ય બેંકિંગ એપ્લિકેશન્સમાં પણ ચકાસાયેલ સૂચનાઓ જોઈ શકે છે. શું MDR દાખલ થવાથી યુટિલિટી બિલ અથવા OTT / મ્યુચ્યુઅલ ફંડ સબ્સ્ક્રિપ્શન જેવા ઓટો-ડેબિટ રિકરિંગ (વારંવાર થતા) પેમેન્ટ્સ પર અસર પડશે?
ના, UPI મેન્ડેટ્સ અથવા ઓટો-પે (AutoPay) તરીકે ઓળખાતી સ્વચાલિત રિકરિંગ સૂચનાઓ પર નિર્ધારિત MDR ટ્રાન્ઝેક્શન ચાર્જ લાગુ પડતો નથી. માસિક યુટિલિટી બિલ, OTT સ્ટ્રીમિંગ સબ્સ્ક્રિપ્શન અને તમામ રિકરિંગ રોકાણો વગેરે માટે સ્વચાલિત રિકરિંગ ટ્રાન્સફર દ્વારા સેટ કરાયેલા પેમેન્ટ્સ પર કોઈ નિર્ધારિત MDR ચાર્જ લાગશે નહીં.
મોટા વેપારીઓ અને ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ્સ
મોટા વ્યાપારી વ્યવહારો (ટ્રાન્ઝેક્શન્સ) માટે કયો MDR લાગુ પડે છે?
₹2,000 થી વધુના પર્સન-ટુ-મર્ચન્ટ (P2M) UPI વ્યવહારો પર 0.4% નો નજીવો MDR લાગુ કરવામાં આવશે. ₹75,000 અને તેથી વધુના વ્યવહારો માટે, MDR ની મર્યાદા (કેપ) પ્રતિ વ્યવહાર ₹300 નક્કી કરવામાં આવી છે. 0.4% નો આ દર ક્રેડિટ કાર્ડ અથવા પેમેન્ટ ગેટવે જેવા વૈકલ્પિક પેમેન્ટ પ્રોસેસિંગ માધ્યમોની તુલનામાં ઘણો ઓછો છે. વધુમાં, ₹2,000 ની મર્યાદાથી નીચેના વ્યવહારો સ્થાપિત વ્યાપારી સંસ્થાઓ માટે પણ મફત રહેશે. આ સંતુલિત અભિગમ સુનિશ્ચિત કરે છે કે મોટા વેપારીઓ સિસ્ટમની જાળવણીમાં યોગ્ય યોગદાન આપે અને સાથે સાથે રોજિંદા વ્યવહારનો ખર્ચ પણ અત્યંત ઓછો રહે.
શું ખૂબ ઊંચી રકમના UPI પેમેન્ટ્સ પર ફીની કોઈ મહત્તમ મર્યાદા (કેપ) છે?
હા, મોટી રકમના વ્યવહારો કરતા વ્યાપારી સાહસોના રક્ષણ માટે, ₹75,000 અને તેથી વધુના પેમેન્ટ્સ પર પ્રતિ વ્યવહાર ₹300 ની નિશ્ચિત મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે. ઉદાહરણ તરીકે, ₹1,00,000 ના વ્યવહાર પર 0.4% લેખે ₹400 નો ચાર્જ લાગશે નહીં; તેના બદલે, ફી ₹300 ની નિશ્ચિત મર્યાદા પર અટકી જશે. આ સુનિશ્ચિત કરે છે કે ઊંચી રકમના વ્યવહારનો ખર્ચ અગાઉથી જાણી શકાય તેવો અને સ્પર્ધાત્મક રહે.
ટકાવારી આધારિત દરને બદલે કઈ ચોક્કસ શ્રેણીઓ માટે ફ્લેટ (નિશ્ચિત) MDR લાગુ પડે છે?
રેલ્વે, ટેલિકોમ સેવાઓ, વીમા અને ઈંધણ (ફ્યુઅલ) જેવી ચોક્કસ વેપારી શ્રેણીઓ માટે, ₹2,000 થી વધુના વ્યવહારો પર પ્રતિ વ્યવહાર ₹5 નો ફ્લેટ MDR લાગુ થશે. 0.4% નો ચલિત દર લાગુ કરવાને બદલે, આ ચોક્કસ ક્ષેત્રો વ્યવહારની રકમને ધ્યાનમાં લીધા વિના ₹5 ની નિશ્ચિત ફી ચૂકવે છે. આ ફ્લેટ-રેટ મોડલ મહત્વપૂર્ણ જાહેર સેવાઓ, યુટિલિટી બિલ કલેક્શન અને ઈંધણના છૂટક વેચાણ જેવા ઓછા માર્જિનવાળા ક્ષેત્રોમાં ખર્ચમાં થતો વધારો અટકાવે છે. તે સુનિશ્ચિત કરે છે કે ગ્રાહકો માટેની આવશ્યક સેવાઓ ઓછી કિંમતની અને ડિજિટલ રીતે કાર્યક્ષમ રહે. શું મોટા વેપારીઓ MDR નો બોજ ખરીદદારો પર નાખી શકે છે?
ના, UPI દ્વારા ચૂકવણી સ્વીકારતી વખતે વેપારીઓ MDR ચાર્જ ગ્રાહકો પર નાખી શકતા નથી. આ વ્યવસ્થા એ સુનિશ્ચિત કરે છે કે ગ્રાહકો માત્ર નિર્ધારિત કિંમત જ ચૂકવે.
ચોક્કસ વ્યવહારો (દા.ત., ₹5,000 વિરુદ્ધ ₹1,00,000) પર MDR ની ગણતરી કેવી રીતે કરવામાં આવે છે?
MDR ની ગણતરી વ્યવહારના મૂલ્યની મર્યાદાઓ (થ્રેશોલ્ડ) પર આધારિત એક સ્પષ્ટ અને અનુમાનિત સૂત્રને અનુસરે છે. ₹3,000 ની ખરીદી માટે, 0.4% નો દર લાગુ કરવાથી ₹12 ની MDR ફી થાય છે, જે વેપારી દ્વારા તેની એક્વાયરિંગ બેંકને ચૂકવવામાં આવે છે. ₹50,000ની ખરીદી માટે, 0.4% ફી એટલે ₹200 થાય છે. જોકે, ₹1,00,000ની ઊંચા મૂલ્યની ખરીદી માટે, 0.4%ની ગણતરી (જે ₹400 થાય છે) ને બદલે ₹300ની નિશ્ચિત મહત્તમ મર્યાદા (કેપ) લાગુ પડે છે (₹75,000 અને તેથી વધુની ચુકવણી માટે પ્રતિ વ્યવહાર ₹300ની નિશ્ચિત મહત્તમ મર્યાદા છે). ₹2,000થી ઓછી રકમના વ્યવહાર પર કોઈ MDR લાગુ પડતું નથી.
વેપારીને ચૂકવવામાં આવેલી રકમ લાગુ પડતું MDR વેપારી દ્વારા ચૂકવવામાં આવતું MDR ₹2,000 – 0 ₹3,000 0.40% 12 ₹50,000 0.40% 200 ₹75,000 અને તેથી વધુ નિશ્ચિત ₹300 300 શું UPI સાથે જોડાયેલા ક્રેડિટ કાર્ડ્સ અથવા ક્રેડિટ લાઈન્સ દ્વારા કરવામાં આવતા વ્યવહારો પર MDR લાગુ પડે છે?
ક્રેડિટ-લિંક્ડ UPI ચુકવણીઓ, જેમ કે UPI સાથે જોડાયેલા RuPay ક્રેડિટ કાર્ડ્સ અથવા બેંકની પૂર્વ-મંજૂર ક્રેડિટ લાઈન્સ, અલગ ક્રેડિટ પ્રોડક્ટના નિયમો હેઠળ કાર્ય કરે છે. કારણ કે ક્રેડિટ-લિંક્ડ વ્યવહારોમાં જારી કરનાર બેંકો દ્વારા ભંડોળ પૂરું પાડવામાં આવતી ટૂંકા ગાળાની લોનનો સમાવેશ થાય છે, તેથી તે પ્રમાણભૂત ક્રેડિટ કાર્ડ માર્ગદર્શિકાને અનુસરે છે. આ સુધારામાં ચર્ચા કરાયેલ MDR ખાસ કરીને સીધા વપરાશકર્તા-ખાતાથી-વેપારી-ખાતાના UPI વ્યવહારોને લાગુ પડે છે.
મૂડી બજારના વ્યવહારો (મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ, સિક્યોરિટીઝ, બ્રોકર્સ અને ડીલર્સ)
UPI દ્વારા મૂડી બજારના વ્યવહારો માટે કયા ચોક્કસ MDR દરો અને મર્યાદાઓ લાગુ પડે છે?
મૂડી બજારના વ્યવહારો માટે મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) – જેમાં મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ, સિક્યોરિટીઝ, સ્ટોકબ્રોકર્સ અને ડીલર્સને કરવામાં આવતી ચુકવણીઓનો સમાવેશ થાય છે – તે વ્યવહારના મૂલ્યના નજીવા 0.02% નક્કી કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં ₹300ની મહત્તમ મર્યાદા (કેપિંગ) રાખવામાં આવી છે. ઔપચારિક નાણાકીય બજારોમાં છૂટક રોકાણકારોની ભાગીદારીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે આ ફી પ્રમાણભૂત વ્યાવસાયિક વ્યવહાર દરો કરતાં ઓછી રાખવામાં આવી છે.
આ મૂડી બજાર MDR માળખા હેઠળ કઈ સંસ્થાઓ અને વ્યવહારના પ્રકારો આવરી લેવામાં આવ્યા છે?
આ ચોક્કસ MDR શ્રેણી સ્પષ્ટપણે મૂડી બજારોમાં કાર્યરત તમામ નિયમનકારી સંસ્થાઓને આવરી લે છે, જેમાં એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ), SEBI-રજિસ્ટર્ડ સ્ટોકબ્રોકર્સ, સિક્યોરિટીઝ ડીલર્સ અને રોકાણ પ્લેટફોર્મ્સનો સમાવેશ થાય છે. તે ઇક્વિટીની ખરીદી, ડેટ માર્કેટમાં રોકાણ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડની ખરીદી અને બ્રોકર વોલેટ ટોપ-અપ્સ માટે UPI દ્વારા કરવામાં આવતા ફંડ ટ્રાન્સફરને લાગુ પડે છે. આ શ્રેણીને અલગ રીતે વ્યાખ્યાયિત કરીને, ખાતરી કરવામાં આવે છે કે મૂડી બજાર ટ્રાન્સફર નિયમિત રિટેલ શોપિંગ અથવા સામાન્ય સેવા ચુકવણીઓથી અલગ હોય.
વિશિષ્ટ ક્ષેત્રો – ઉદ્યોગ કાર્યક્રમ વેપારીઓ
શું વીમા પ્રીમિયમ ચુકવણીઓ ખાસ MDR છૂટછાટો માટે પાત્ર છે?
હા, UPI દ્વારા સ્વીકારવામાં આવતી વીમા પ્રીમિયમ ચુકવણીઓ વિશિષ્ટ ફ્લેટ-રેટ છૂટછાટો માટે લાયક છે. 2,000 રૂપિયાથી વધુના વીમા પ્રીમિયમ ચુકવણીઓ માટે, ટકાવારી-આધારિત ચાર્જને બદલે, પ્રતિ વ્યવહાર રૂ. 5 નો ફ્લેટ MDR લાગુ પડે છે. આ રાહત મોડેલ ખાતરી કરે છે કે ઉચ્ચ મૂલ્યના વાર્ષિક અથવા અર્ધ-વાર્ષિક વીમા ચુકવણીઓ કરતા પોલિસીધારકોને ભારે બેકએન્ડ ફી ઘર્ષણનો સામનો કરવો પડતો નથી. વીમા કંપનીઓને ઓછા ખર્ચે ડિજિટલ કલેક્શનનો લાભ મળે છે, જે સમગ્ર ભારતમાં વીમા કવરેજને વિસ્તૃત કરવામાં મદદ કરે છે.
UPI દ્વારા પેટ્રોલ પંપ પર ઇંધણ ખરીદી માટે MDR કેવી રીતે કાર્ય કરે છે?
UPI દ્વારા પેટ્રોલ સ્ટેશનો પર કરવામાં આવતી ઇંધણ ખરીદીઓ રૂ. 2,000 રૂપિયાથી વધુની ચુકવણી માટે રૂ. 5 ના ફ્લેટ રાહત દર માટે લાયક ઠરે છે. ફ્લેટ રૂ. 5 ફી પેટ્રોલ પંપ ઓપરેટરોને ટાંકી રિફિલ પર ઉચ્ચ પ્રોસેસિંગ ફીથી રક્ષણ આપે છે. 2,000 રૂપિયાથી ઓછી કિંમતના તમામ ઇંધણ ચુકવણીઓ માટે, MDR 0% પર રહે છે, જે ખાતરી કરે છે કે રોજિંદા મુસાફરો માટે રિફ્યુઅલિંગ સંપૂર્ણપણે ચાર્જ-મુક્ત છે, જ્યારે ઇંધણ સ્ટેશન સંચાલકો આવા વ્યવહારો પર કોઈપણ MDR ને પાત્ર નથી.
વીજળી વિતરણ, મ્યુનિસિપલ પાણી ચાર્જ અને પાઇપ્ડ કુદરતી ગેસ જેવી જાહેર ઉપયોગિતા ચુકવણીઓ નિયુક્ત ઉદ્યોગ કાર્યક્રમ શ્રેણી હેઠળ આવે છે. 2,000 રૂપિયાથી વધુના ઉપયોગિતા બિલ ચુકવણીઓ માટે, 0.4% ચલ દરને બદલે 5 રૂપિયાનો ફ્લેટ કન્સેશનલ MDR લાગુ પડે છે.
2,000 રૂપિયાથી ઓછી કિંમતના ઉપયોગિતા વ્યવહારો શૂન્ય MDR ધરાવે છે. આ માળખું ખાતરી કરે છે કે રાજ્ય ઉપયોગિતા બોર્ડ અને મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનો ઉચ્ચ પ્રોસેસિંગ ફી લીધા વિના બિલ સંગ્રહને ડિજિટાઇઝ કરી શકે છે, જાહેર ઉપયોગિતા સેવાઓને સસ્તી રાખે છે.
શાળા ટ્યુશન, યુનિવર્સિટી ટર્મ ફી અને સંસ્થાકીય પ્રવેશ પરીક્ષાઓ સહિત શૈક્ષણિક ફી સંગ્રહ, નિયુક્ત ઉદ્યોગ કાર્યક્રમ શ્રેણી હેઠળ આવે છે. 2,000 રૂપિયાથી વધુના વ્યવહારોને ફ્લેટ-ફી સ્ટ્રક્ચર અથવા મર્યાદિત પ્રોસેસિંગ રેટનો લાભ મળે છે, જે મોટી ફી રકમ પર ઉચ્ચ ટકાવારી-આધારિત ફીને અટકાવે છે. 2,000 રૂપિયા સુધીના શૈક્ષણિક વ્યવહારો MDR થી સંપૂર્ણપણે મુક્ત રહે છે. આ પગલાથી ખાતરી થાય છે કે શાળાઓ, કોલેજો અને વિદ્યાર્થીઓ ભારે વહીવટી ફી વિના ડિજિટલ રીતે ટ્યુશન ફી પર પ્રક્રિયા કરી શકે છે.
માઇક્રો મર્ચન્ટ્સ (P2PM) અને નાના વેપારીઓ
શું નાના સ્થાનિક વિક્રેતાઓ (P2PM) પાસેથી UPI પેમેન્ટ્સ પર MDR વસૂલવામાં આવશે?
ના. P2PM માળખા હેઠળ કામ કરતા નાના વેપારીઓ માટે MDR શૂન્ય રહેશે. આ એવા નાના વિક્રેતાઓ છે જેઓ UPI QR દ્વારા સીધા તેમના ખાતામાં દર મહિને રૂ. 1 લાખ સુધીની રકમ મેળવે છે. P2PM શ્રેણી નાના વેપારીઓ અને અસંગઠિત છૂટક વેપાર ક્ષેત્રમાં ડિજિટલ પેમેન્ટના સ્વીકારને પ્રોત્સાહન આપે છે. વધુમાં, નાના વિક્રેતાઓ વિશિષ્ટ માઇક્રો-મર્ચન્ટ એકાઉન્ટ વર્ગીકરણ (P2PM) હેઠળ કામ કરે છે, જે તેમને વ્યાવસાયિક ફીથી સુરક્ષિત રાખે છે. MDR માળખું ખાસ કરીને એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે કે જેથી અસંગઠિત છૂટક ક્ષેત્રના નાના વ્યવસાયો કોઈપણ માર્જિન કપાત વિના ડિજિટલ પેમેન્ટ સ્વીકારી શકે.
P2PM માળખું શું છે અને તે નાના વેપારીઓને કેવી રીતે સુરક્ષિત કરે છે?
‘પર્સન-ટુ-પર્સન-મર્ચન્ટ’ (P2PM) માળખું એ NPCI દ્વારા બનાવવામાં આવેલી એક વિશિષ્ટ એકાઉન્ટ શ્રેણી છે, જે એવા નાના વિક્રેતાઓને ટેકો આપવા માટે છે જેઓ સીધા તેમના વ્યક્તિગત બેંક ખાતામાં પેમેન્ટ મેળવે છે. P2PM માર્ગદર્શિકા હેઠળ, UPI QR કોડ દ્વારા દર મહિને રૂ. 1 લાખ સુધીની રકમ મેળવતા નાના વેપારીઓ ફરજિયાત ‘શૂન્ય-MDR’નો લાભ મેળવે છે. આ વર્ગીકરણ અનૌપચારિક સ્ટ્રીટ વેન્ડર (ફેરિયા) વ્યવસ્થા અને ઔપચારિક વ્યાવસાયિક મર્ચન્ટ એકાઉન્ટ્સ વચ્ચે સેતુનું કામ કરે છે, જેથી માઇક્રો-બિઝનેસ માટે કોઈ ખર્ચ થતો નથી. તે અસંગઠિત ક્ષેત્રમાં ડિજિટલ પેમેન્ટના અપનાવને પ્રોત્સાહન આપે છે.
શું નાના વેપારીઓએ તેમના હાલના QR કોડને અપગ્રેડ અથવા બદલવાની જરૂર છે?
ના. હાલનું QR ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સામાન્ય રીતે કામ કરવાનું ચાલુ રાખશે. વેપારીઓએ તેમના હાલના ફિઝિકલ QR સ્ટેન્ડ અથવા સાઉન્ડબોક્સને બદલવાની, ફરીથી રજીસ્ટર કરવાની કે તેમાં ફેરફાર કરવાની જરૂર નથી. દુકાનોમાં હાલમાં પ્રદર્શિત તમામ UPI QR કોડ કોઈપણ અવરોધ વિના પેમેન્ટની પ્રક્રિયા ચાલુ રાખશે. વેપારીઓ બેંક શાખાની મુલાકાત લીધા વિના અથવા સોફ્ટવેર અપડેટ કર્યા વિના તેમની હાલની વ્યવસ્થા દ્વારા ગ્રાહક પાસેથી પેમેન્ટ મેળવી શકે છે.
જો કોઈ નાના વેપારીને રૂ. 2,000 થી વધુનું પેમેન્ટ મળે તો શું થાય?
MDR લાગુ થવાનું નક્કી મર્ચન્ટ એકાઉન્ટના એકંદર વર્ગીકરણ દ્વારા કરવામાં આવે છે. રૂ. 2,000 થી વધુનું પેમેન્ટ મેળવવાથી P2PM જેવી મુક્તિ પ્રાપ્ત શ્રેણીઓ હેઠળ કામ કરતા નાના વેપારી પર કોઈ ચાર્જ લાગતો નથી. રૂ. 2,000/- થી વધુના ‘પર્સન-ટુ-મર્ચન્ટ’ (P2M) UPI વ્યવહારો પર 0.4% MDR લાગુ કરવામાં આવશે. રૂ. 75,000/- અને તેથી વધુના વ્યવહારો માટે, MDR પ્રતિ વ્યવહાર રૂ. 300 સુધી મર્યાદિત રહેશે. સમર્પિત નાના વેપારી ભંડોળ માટે વિગતવાર માળખું ક્યારે અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવશે?
સમર્પિત નાના વેપારી ભંડોળ માટે વિગતવાર કાર્યકારી માળખું આગામી ત્રણ મહિનામાં રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) સાથે પરામર્શ કરીને અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવશે. આ સહયોગી કવાયત ચોક્કસ મૂડી ફાળવણી માપદંડો, પ્રાદેશિક પ્રાથમિકતાઓ અને વેપારી પ્રોત્સાહન માળખાંનું નકશાકરણ કરશે. હિસ્સેદારોની પરામર્શ ખાતરી કરશે કે યોજના પાયાના વિતરણ પડકારોને અસરકારક રીતે સંબોધિત કરે છે.
શું શૂન્ય MDRનો લાભ મેળવવા માટે નાના વેપારીએ GST માટે નોંધણી કરાવવી જરૂરી છે?
ના, UPI વ્યવહારો પર શૂન્ય MDR સુરક્ષા માટે લાયક બનવા માટે નાના વેપારીએ GST નોંધણી જરૂરી નથી. P2PM સ્તર હેઠળ શૂન્ય-રેટેડ પ્રક્રિયા માટેની પાત્રતા માસિક સંગ્રહ થ્રેશોલ્ડ (દર મહિને રૂ. 1 લાખ સુધી) અને બેંક ખાતાના વર્ગીકરણ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે, કર નોંધણીની સ્થિતિને ધ્યાનમાં લીધા વિના. ફરજિયાત વૈધાનિક કર મર્યાદાથી નીચે કાર્યરત સૂક્ષ્મ-ઉદ્યોગો GST દસ્તાવેજો પૂરા પાડ્યા વિના ડિજિટલ ચુકવણીઓ પર પ્રક્રિયા કરી શકે છે. આ ડિજિટલ ચુકવણીમાં સંક્રમણ કરતા અનૌપચારિક સૂક્ષ્મ-વ્યવસાયો માટે નિયમનકારી પાલન અવરોધોને અટકાવે છે.
હસ્તગત કરતી બેંકો શૂન્ય MDR માટે લાયક નાના વેપારીઓ (P2PM) ને કેવી રીતે ઓળખશે?
હસ્તગત કરતી બેંકો અને ચુકવણી સેવા પ્રદાતાઓ P2PM શ્રેણી હેઠળ હસ્તગત કરેલા વેપારીઓ માટે ટ્રાન્ઝેક્શન વેલોસિટી ચેકનો ઉપયોગ કરીને દર મહિને રૂ. 1 લાખથી વધુની ઇનવર્ડ ટ્રાન્ઝેક્શન થ્રેશોલ્ડનું નિરીક્ષણ કરે છે. સતત 3 મહિના માટે દર મહિને રૂ. 1 લાખથી વધુની UPI ચુકવણીની ઇનવર્ડ ક્રેડિટ ધરાવતા વેપારીઓને ઔપચારિક રીતે P2M શ્રેણી હેઠળ સંક્રમિત કરવામાં આવે છે.
શું ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં સ્વીકારવામાં આવતી QR કોડ ચુકવણીઓ પર શૂન્ય MDR લાગુ પડે છે?
હા, ગ્રામીણ અને અર્ધ-શહેરી સ્થળોએ P2PM વેપારીઓ દ્વારા સ્વીકારવામાં આવતી QR કોડ ચુકવણીઓ પર શૂન્ય MDR લાગુ પડે છે. ગ્રામીણ ભારતમાં ડિજિટલ અપનાવવાનું વિસ્તરણ એક કેન્દ્રીય નીતિ ઉદ્દેશ્ય રહે છે. બધા ગ્રામીણ દુકાનદારોને થ્રેશોલ્ડ મુક્તિ (રૂ. 2,000 હેઠળ શૂન્ય MDR) નો લાભ મળશે અને પ્રસ્તાવિત સમર્પિત ચુકવણી પ્રમોશન ફંડ દ્વારા વધારાનું સમર્થન પ્રાપ્ત થશે. વધુમાં, હસ્તગત કરતી બેંકોને ગ્રામીણ ડિપ્લોયમેન્ટને વિસ્તૃત કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવશે, જેથી ખાતરી થાય કે પ્રાદેશિક દુકાનદારો પર ખર્ચનો બોજ ખૂબ જ સબસિડીથી ભરેલો છે.
રોજ 6 કરોડ મીટર ગ્રે કાપડનું ઉત્પાદન કરતી સુરતની વિવિંગ ઇન્ડસ્ટ્રી પર કોસ્ટિંગનો માર; ફોગવાની વિવરોને 15થી 20% ભાવવધારાની અપીલ
સુરત, તા.14
દેશ-વિદેશના ટેક્સટાઇલ માર્કેટને દરરોજ કરોડો મીટર કાપડ પૂરું પાડતા સુરતના વિવિંગ ઉદ્યોગ સામે હવે ઉત્પાદન વધારવા કરતાં ઉત્પાદન ખર્ચ અને વેચાણભાવ વચ્ચેનું સંતુલન જાળવવાનો પડકાર ઊભો થયો છે. યાર્નના ભાવમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે, પ્રોસેસિંગના જોબ ચાર્જમાં પણ વધારો થયો છે, પરંતુ તેની સામે ગ્રે કાપડના વેચાણભાવમાં અપેક્ષિત વધારો નહીં થતાં વિવરોનું માર્જિન સતત દબાઈ રહ્યું છે.
સુરતના વિવિધ વિસ્તારોમાં આવેલા વિવિંગ કારખાનેદારો દ્વારા દરરોજ અંદાજે 6 કરોડ મીટર ગ્રે કાપડનું ઉત્પાદન થાય છે. પોલિએસ્ટર, નાયલોન, વિસ્કોસ સહિતના યાર્નમાંથી તૈયાર થતું આ ગ્રે કાપડ દેશના વિવિધ ટેક્સટાઇલ કેન્દ્રો ઉપરાંત વિશ્વના અનેક બજારો સુધી પહોંચે છે. સુરતનું વિવિંગ સેક્ટર એટલે માત્ર સ્થાનિક ઉત્પાદનનું કેન્દ્ર નહીં, પરંતુ દેશ અને દુનિયાની ટેક્સટાઇલ સપ્લાય ચેઇનનું એક મહત્વનું હબ છે.
પરંતુ હાલમાં આ જ વિશાળ ઉત્પાદન ક્ષમતા વિવરો માટે પડકાર બની રહી છે. યાર્નના ભાવ વધે ત્યારે તેની સીધી અસર કાપડની કોસ્ટિંગ પર પડે છે. યાર્ન ઉત્પાદન ખર્ચનો મુખ્ય હિસ્સો હોવાથી તેમાં થતો વધારો વિવિંગ યુનિટની સમગ્ર કોસ્ટિંગને ઊંચી લઈ જાય છે. બીજી તરફ બજારમાં તૈયાર ગ્રે કાપડ જૂના ભાવે વેચાતું રહે તો વધેલી કોસ્ટ અને વેચાણભાવ વચ્ચેનું અંતર વિવરોના નફામાંથી જ ભરપાઈ કરવું પડે છે.
આ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ફેડરેશન ઓફ ગુજરાત વિવર્સ વેલફેર એસોસિએશન (FOGWA) દ્વારા વિવરોને હવે જૂના ભાવે ગ્રે કાપડ નહીં વેચવા અને વધેલા ઉત્પાદન ખર્ચને ધ્યાનમાં રાખીને 15થી 20 ટકા ભાવવધારો કરીને જ માલ વેચવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
ફોગવાના પ્રમુખ અશોક જીરાવાલાએ જણાવ્યું હતું કે યાર્ન સહિતના ઇનપુટ કોસ્ટમાં વધારો થયા બાદ જૂના ભાવે ગ્રે કાપડ વેચવાથી વિવરો માટે ઉત્પાદન કરવું મુશ્કેલ બની રહ્યું છે. ખાસ કરીને જ્યારે ઉત્પાદન સાથે સંકળાયેલા અન્ય ખર્ચ પણ સતત વધી રહ્યા હોય ત્યારે માત્ર યાર્નના ભાવવધારાનો બોજ વિવરો સહન કરી શકે તેવી સ્થિતિ નથી.
વિવરોની મુશ્કેલીમાં વધુ વધારો પ્રોસેસિંગ જોબ ચાર્જમાં થયેલા તાજેતરના વધારાથી થયો છે. ગ્રે કાપડ તૈયાર થયા બાદ પ્રોસેસિંગ માટે ચૂકવવાનો ખર્ચ વધતાં સમગ્ર ઉત્પાદનની અંતિમ કોસ્ટ વધુ ઊંચી થઈ છે. એટલે યાર્નથી લઈને ગ્રે કાપડ અને ત્યારબાદ પ્રોસેસિંગ સુધી ટેક્સટાઇલ ચેઇનના અલગ-અલગ તબક્કે ખર્ચ વધી રહ્યો છે.
આ સંજોગોમાં ફોગવાનો ભાવવધારાનો સંદેશ સ્પષ્ટ છે—કોસ્ટ વધે અને ભાવ ન વધે તો ઉત્પાદનનું પ્રમાણ મોટું હોવા છતાં નફો બચતો નથી. રોજ 6 કરોડ મીટર કાપડનું ઉત્પાદન કરતી ઇન્ડસ્ટ્રીમાં વિવરોને માત્ર મશીનો ચલાવવાનો નહીં, પરંતુ આર્થિક રીતે ટકાઉ ભાવે ઉત્પાદન કરવાનો અવકાશ મળવો જરૂરી છે.
સુરતના વિવિંગ ઉદ્યોગ માટે આગામી દિવસોમાં ગ્રે કાપડના ભાવમાં સુધારો થાય છે કે નહીં તે મહત્વનું બની રહેશે. કારણ કે યાર્ન અને અન્ય ઇનપુટના ભાવમાં વધારો ચાલુ રહે અને ગ્રે કાપડના ભાવ સ્થિર રહે તો તેની સીધી અસર વિવિંગ યુનિટોના માર્જિન પર પડશે. બીજી તરફ ભાવવધારો બજાર સ્વીકારશે તો વધેલા ઉત્પાદન ખર્ચને સરભર કરવાની વિવરોને રાહત મળી શકે છે.
છ કરોડ મીટર દૈનિક ઉત્પાદન કરતું સુરતનું વિવિંગ સેક્ટર દેશ-વિદેશની ટેક્સટાઇલ જરૂરિયાત પૂરી કરી રહ્યું છે, પરંતુ હવે આ ઉત્પાદનની પાછળ રહેલા વિવરો માટે “વોલ્યુમ” કરતાં “વાજબી માર્જિન” વધુ મોટો પ્રશ્ન બની ગયો છે.
NMCની મંજૂરીથી દેશમાં 13,186 MBBS બેઠકોનો વધારો, કુલ બેઠકો 1.40 લાખને પાર; ગુજરાતમાં કુલ MBBS સીટ 7,800 થઈ
નેશનલ મેડિકલ કમિશન (NMC) દ્વારા 2026 માટે દેશના 27 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં MBBSની 13,186 નવી બેઠકોને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. આ વધારા બાદ દેશમાં MBBSની કુલ બેઠકો વધીને 1,40,214 થઈ ગઈ છે. મેડિકલ શિક્ષણમાં બેઠકો વધારવાનો આ નિર્ણય NEET-UG પછી મેડિકલ પ્રવેશ મેળવવા ઇચ્છતા વિદ્યાર્થીઓ માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે.
આ વધારામાં ગુજરાતને 250 નવી MBBS બેઠકો મળી છે. પરિણામે ગુજરાતમાં MBBSની કુલ બેઠકો વધીને 7,800 થઈ ગઈ છે. ગુજરાતમાં થયેલો વધારો કર્ણાટક, તમિલનાડુ, બિહાર, ઉત્તર પ્રદેશ અને રાજસ્થાન જેવા રાજ્યોની સરખામણીએ ઓછો છે, પરંતુ રાજ્યના મેડિકલ એજ્યુકેશન ક્ષેત્ર માટે આ વધારો મહત્વપૂર્ણ છે.
રાજ્યવાર આંકડા પ્રમાણે કર્ણાટકમાં સૌથી વધુ 1,650 MBBS બેઠકો વધારવામાં આવી છે. આ સાથે રાજ્યમાં કુલ MBBS બેઠકોની સંખ્યા 15,745 થઈ છે. કર્ણાટક બાદ તમિલનાડુમાં 1,250, બિહારમાં 1,240 અને ઉત્તર પ્રદેશમાં 1,200 બેઠકોનો વધારો થયો છે.
રાજસ્થાનમાં 1,100 અને તેલંગાણામાં 1,010 MBBS બેઠકો ઉમેરવામાં આવી છે. પશ્ચિમ બંગાળમાં 975, છત્તીસગઢમાં 645 અને મહારાષ્ટ્રમાં 550 બેઠકોનો વધારો નોંધાયો છે.
ગુજરાતમાં NMCની મંજૂરી બાદ 250 MBBS બેઠકોનો વધારો થયો છે. હવે રાજ્યમાં કુલ 7,800 MBBS બેઠકો ઉપલબ્ધ થશે. આ બેઠકોમાં વધારો થવાથી NEET-UGમાં મેડિકલ પ્રવેશ મેળવવા ઇચ્છતા ગુજરાતના વિદ્યાર્થીઓ માટે સરકારી તેમજ અન્ય મેડિકલ કોલેજોમાં પ્રવેશની તકોમાં વધારો થવાની શક્યતા છે.
એક 90 વર્ષ પરંપરા કે જે અપ્રતિમ છે નિષ્પક્ષ નિષ્પક્ષ દરરોજ, વહેલી તકે, એક ગતિશીલ સંપાદકીય ટીમ અને ડિસ્ટ્રીબ્યુટર અને બિઝનેસ એસોસિએટ્સનું એક શક્તિશાળી નેટવર્ક, દરરોજ નવ દાયકા જૂની પરંપરા આપે છે. એવી પરંપરા કે જે વિચારો, માહિતી અને સીધા પત્રકારત્વના એક વિશિષ્ટ સંશ્લેષણ છે. દરેક વાર્તામાં અપ્રતિમ અધિકૃતતા અને તટસ્થતાનો સમાવેશ થાય છે, વાચકોને સૌથી વધુ જાણકાર અને વિશ્લેષણાત્મક સમાચાર કવરેજ સાથે સમર્થન આપવું.
